همه ارکان نظام کار را پیش بردند
«اسماعیل بقائی» سخنگوی وزارت امور خارجه ایران نشست خبری خود را با ذکر حدیثی از امام حسین (ع) آغاز کرد:
«اِن لم یکن لکم دین و کنتم لا تخافون المعادَ کونوا احراراً فی دنیا کم. (اگر دین ندارید و از معاد نمیترسید، پس در دنیایتان آزاده باشید.) ما نبودِ آزادگی را در رفتارهای آمریکا و رژیم صهیونیستی در این یک سال اخیر به عینه دیدهایم. اکنون در ایام سالگرد نخستین تجاوز رژیم صهیونیستی و آمریکا به کشورمان در خرداد ماه ۱۴۰۴ هستیم؛ یاد و خاطره همه شهدای عزیزمان را گرامی میداریم و از یاد نمیبریم که ظرف ۱۲ روز، رژیم صهیونیستی و آمریکا چه جنایتهای شنیعی را علیه مردم ایران مرتکب شدند.»
به گزارش اسپادانا خبر، بقائی تصریح کرد:
«آنها به تاسیسات هستهای صلحآمیز ایران حمله کردند و متاسفانه جامعه جهانی، مشخصاً شورای حکام و آژانس بینالمللی انرژی اتمی، از این آزمون سربلند بیرون نیامدند و نتوانستند به وظیفه خود در قبال این اقدام غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی در حمله به تاسیسات هستهای صلحآمیز ایران عمل کنند. همچنین از یاد نمیبریم که در جریان آن جنگ تجاوزکارانه، تعداد زیادی از فرماندهان ارشد و شهروندان عزیز ایرانی را از دست دادیم.»
وی با اشاره به نهایی شدن تفاهمنامه پایان جنگ تأکید کرد:
«در ۲۴ ساعت گذشته با تحولات مهمی مواجه بودهایم؛ نهایی شدن یادداشت تفاهم میان ایران و آمریکا برای خاتمه جنگ تحمیلیِ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران در تمام جبههها، به شمول لبنان، تحول بسیار مهمی بود. این دستاورد، محصول ایستادگی و مقاومت اسطورهای ایرانیان در برابر تجاوز و جنایت دو بازیگر شرور و مجهز به همه امکانات مادی بود. جای دارد که از همه مردمانمان و از همه اقشار ملت ایران که در این صد و ده روز، پشتوانه مدافعین وطن در هر دو عرصه نظامی و دیپلماتیک بودهاند، قدردانی بکنیم. بر روح بلند رهبر شهیدمان و همه بزرگانمان که در جریان تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به شهادت رسیدند درود میفرستیم و با همه شهدایمان تجدید عهد میکنیم که در ادامه مسیر، از هیچ کوشش و فداکاری فروگذار نخواهیم کرد.»
بقائی گفت:
به همان اندازه که مدافعین وطن در عرصه نظامی نیازمند حمایت از طرف مردم هستند، به همان اندازه و شاید بیشتر، فرزندان ایران در دستگاه دیپلماسی نیازمند حمایت و انگیزهبخشی از سوی مردم میباشند. در اینکه انسجام ملی و پشتوانه حمایت مردم، نقش اساسی و بنیادین در پیشبرد هر روندی، چه در دفاع سخت و چه در دفاع از ایران در عرصه دیپلماتیک، دارد، هیچ تردیدی نیست. روند تصمیمگیری بسیار شفاف و روشن است. نهادهایی که در روند تصمیمگیری در حوزه سیاست خارجی نقش دارند و ذیمدخل هستند، کاملاً مشخص هستند؛ به ویژه نقش شورای عالی امنیت ملی در تصمیمسازی و تصمیمگیری بسیار برجسته است. بنابراین، همه دستگاههای حاکمیتی که طبق قانون نقش و وظیفهای در روند تصمیمگیری دارند، در حوزه سیاست خارجی نقش خود را به بهترین وجه انجام دادند و بیانیه شورای عالی امنیت ملی نیز در این خصوص بسیار روشن است. در این زمینه ما باید خدا را شکر بکنیم؛ هم به خاطر انسجام ملی و هم به خاطر اینکه در روند تصمیمگیری، حقیقتاً همه ارکان نظام با نگاهی خردمندانه و با در نظر داشتن منافع ملی، به بهترین وجه کار خودشان را انجام دادند.
سخنگوی وزارت امور خارجه گفت:
جای دارد که از آقای دکتر قالیباف به طور خاص به دلیل پذیرش مسئولیت بسیار حساس و سنگین اداره مذاکرات تشکر بکنیم. همچنین آقای دکتر عراقچی که نقش ایشان روشن است و در این مدت مجاهدتهای فراوانی انجام دادند. بقیه دستگاهها هم واقعاً کارشان را به بهترین نحو انجام دادند؛ همینطور آقای رئیسجمهور به عنوان بالاترین مقام اجرایی کشور. البته من نباید نام بردن را ادامه بدهم، چون ممکن است اسمی را از قلم بیندازم. بنابراین، در روند تصمیمگیری، همه ارکان نظام به بهترین وجه، هماهنگ، همدل و یکصدا کار را پیش بردند.
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره نگاه ایران به حمله رژیم صهیونیستی به ضاحیه در لبنان و ارتباط میان اتین نقض آتش بس و شکل گیری تفاهم اولیه میان ایران و آمریکا گفت:
ما شاهد این بودیم که همزمان با اوجگیری تلاشها برای رسیدن به تفاهم، رژیم صهیونیستی مرتکب تکرار جنایت شد. در ناحیه لبنان و در جریان حمله تروریستی علیه یک منطقه مسکونی، تعدادی از شهروندان لبنانی را به شهادت رساند. جا دارد اینجا من تبریک و تسلیت عرض بکنم به خانواده شریف شهید فرمانده ارشد حزبالله لبنان و بستگانشان و سایر کسانی که در جریان این حمله تروریستی به شهادت رسیدند. به مردم لبنان باید تسلیت گفت به خاطر این جنایت شنیع. هر تحولی بر اساس ارزیابی دقیق و جامع از مصالح و منافع کلان ایران، در موردش تصمیمگیری میشود. فکر میکنم بعدها بیشتر روشن خواهد شد که اقدام تروریستی رژیم صهیونیستی علیه لبنان در بعدازظهر دیروز، تبدیل شد به فرصتی برای تأمین حداکثری منافع ملی ایران، جبهه مقاومت و لبنان. فکر میکنم آیندگان خواهند دید که جمهوری اسلامی ایران و دوستانش اجازه ندادند که این خباثت رژیم صهیونیستی، تمرکز ما بر تأمین منافع عالیه جمهوری اسلامی ایران و لبنان را به هم بزند و در واقع، این جنایت موجب انسجام و قوت بیشتر جبهه مقاومت در برابر رژیم صهیونیستی شد. لبنان و خاتمه جنگ در لبنان، بخش لاینفک تفاوت جنگ است. ما هم در گذشته نشان دادیم که در این زمینه مصمم هستیم. خاتمه جنگ و آتشبس در لبنان، بخشی از آتشبس مورخ ۱۹ فروردینماه بود و در این زمینه ما در عمل ثابت کردیم که جدی هستیم. بنابراین در آینده هم حتماً با دقت تحولات را رصد خواهیم کرد و هر کجا که لازم باشد، از همه ابزارهایمان برای اطمینان از اجرای تعهدات طرفهای مقابل استفاده خواهیم کرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «در یادداشت تفاهم ایران و آمریکا، عبارت «عقبنشینی رژیم صهیونیستی از خاک لبنان» نیز ذکر شده یا صرفاً توقف جنگ در لبنان است؟» گفت:
شاید برای شما جالب باشد که در این یادداشت تفاهم، سه بار از کلمه لبنان استفاده شده است؛ اینکه خاتمه جنگ در همه جبههها، به شمول لبنان، و احترام به سیادت و تمامیت ارضی لبنان. این عبارت کاملاً روشن است که هر تفاهمی در این خصوص باید شامل چه مواردی بشود. احترام به تمامیت سرزمینی و حاکمیت ملی لبنان کاملاً روشن است که مختصات این تعهد به چه شکل است.
بقائی در پاسخ به سؤالی در خصوص ساز و کار امضای حضور تفاهمنامه پایان جنگ و خبرها در مورد سفر هیئت فنی ایران به قطر، گفت:
«در مورد جزئیات این موضوع به زودی اطلاعرسانی خواهیم کرد. اینکه قبل از نشست ژنو سفری به برخی از کشورهای منطقه صورت بگیرد، در دستور کار قرار دارد و به محض اینکه قطعی شد، خدمت شما عرض خواهم کرد؛ در مجموع برنامه داریم که سفرهاییی به برخی از کشورهای منطقه و همسایه داشته باشیم. در خصوص نحوه امضا نیز، همانطور که عرض کردم، اجازه بفرمایید ظرف همین امروز و فردا تصمیمگیری قطعی صورت بگیرد؛ ما حتماً اطلاعرسانی خواهیم کرد.
بقائی در پاسخ به پرسشی در خصوص پیگیری حقوقی جنایات آمریکا و اسرائیل و خونخواهی رهبر شهید توضیح داد:
حتماً این اقدامات در دستور کار خواهد بود. من فکر میکنم موضوع خونخواهی از همه شهدایمان یک موضوع دائمی است؛ هیچکس نمیتواند به هیچ عنوان از جنایت بزرگی که در حق ملت ایران انجام دادند بگذرد، یا آن را فراموش کند و ببخشد. بنابراین، این مطالبه یک مطالبه دائمی و مستمر خواهد بود. ما به عنوان وزارت امور خارجه، قطعاً از هر ابزاری استفاده خواهیم کرد؛ هم برای مستندسازی جنایات و هم برای تبیین جنایات شومی که در حق مردم ایران روا داشته شد. این یک کار دائمی و مستمر است و ما از هر نهاد و هر سخنگاه بینالمللی برای ثبت و تبیین این جنایات و برای دادخواهی استفاده خواهیم کرد بنابراین در این امر شکی نیست که دیپلماسی و رسیدن به تفاهم با طرف مقابل برای خاتمه جنگ و کاهش تنش، به این معنا نخواهد بود که ما جنایات صورتگرفته در حق مردم ایران را فراموش خواهیم کرد یا خواهیم بخشید.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره برخی اتفاقات روی داده در سفر اخیر خود به همدان و تندرویهای برخی افراد حاضر در مراسم سالگرد شهادت شهید شادمانی، ضمن قرائت این شعر «بشکست اگر دل من، به فدای چشم مستت/سر خمّ می سلامت، شکند اگر سبویی» توضیح داد:
لازم است تشکر کنم از میزبانی، مهماننوازی و مهربانی مردم خوب همدان. برای من یک تجربه فوقالعاده بود. بنده بنا به دعوت خانواده محترم شهید شادمانی، به مناسبت سالگرد شهادت ایشان در جریان جنگ تحمیلی رژیم صهیونیستی و آمریکا در سال گذشته، به همدان رفتم و از این فرصت استفاده کردم برای دیدار با مردم خوب همدان. جلسات خوبی داشتم با اساتید دانشگاه بوعلی، همینطور با علما و فضلای همدان. شب هم در مراسم بزرگداشت شهید شرکت کردم و سخنرانی کوتاهی هم داشتم. این مواردی که اشاره شده، خوب غلو کردهاند. من فکر میکنم وظیفه ماست که ضمن حضور در جمع مردم، مردمی که در این صد و چند روز بصیرت، استقامت و عشقشان به کشورشان را نشان دادند، هم حاضر شویم و هم حرفهایشان را شنویم. یکی از مختصات لازم برای هر کسی که مسئولیتی را بر عهده میگیرد، سعه صدر است. بنده با کمال افتخار در آن جمع شرکت کردم، هم به ابراز لطفشان گوش کردم و تشکر کردم و هم حرفها و گلایههایشان را شنیدم و قطعاً هم گلایهها و هم ابراز لطف مردم خوبمان برای ما فوقالعاده مهم است در جهت انجام وظایف.
بقائی در واکنش به سؤالی در خصوص برخی اتهامهای مطرح شده از سوی گروهی از مقامهای دولت لبنان علیه ایران گفت:
ما امروز موضوعات بسیار مهمتری داریم؛ اجازه بدهید به مباحثی که خیلی ارزش پاسخگویی ندارند، نپردازم. کافی است به همین اندازه بسنده بکنیم که سیادت، حاکمیت ملی، امنیت و عزت لبنانیها برای جمهوری اسلامی ایران آنقدر مهم است که در عمل نشان داده در این زمینه حاضر است تا چه میزان اقدام بکند. در متن یادداشت تفاهم سه بار به نام لبنان اشاره شده و بر ضرورت حفظ سیادت، حاکمیت ملی و تمامیت ارضی این کشور تاکید گردیده است؛ این امر کاملاً گویای نگاه جمهوری اسلامی ایران نسبت به این کشور بسیار بزرگ و مهم است.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «آیا تفاهم ایران و آمریکا را میتوان به عنوان معنای ایجاد دوستی بین ایران و آمریکا و ورود به یک مرحله جدیدی از روابط تلقی کرد؟ آیا چنین چیزی اساساً منطقی و امکانپذیر است یا خیر؟» گفت:
ما از ابتدای جنگ دوم تا به امروز بعد از فراز و نشیبهای بسیار، بعد از اینکه طرف مقابل داعیه از بین بردن تمدن ایران را داشت، به دنبال تخریب همه زیرساختها بود، با بدترین تعابیر از ملت ایران نام برد، رسیدیم به جایی که شب گذشته تفاهم خاتمه جنگ در همه جبههها نهایی شد.
وی با اشاره به اینکه بررسی چرایی این روند خود گویا خواهد بود، ادامه داد:
در عین حال، باید با کمال تأسف اذعان کرد که عمق بدگمانی ایرانیان نسبت به آمریکا، به دلیل شرارتهای طولانی هیئت حاکمههای آمریکا در حق مردم ایران، که ابتدای آن به سال ۱۹۵۳ و قبل از آن برمیگرددتا الان؛ چنان بیاعتمادی بین ایران و آمریکا، بین مردم ایران و هیئت حاکمه آمریکا، ریشهدار است که آمریکا راه طولانی دارد برای اینکه اعتماد ایرانیان را جلب بکند بنابراین، این صرفاً یک گام بود در راستای کاهش تنش، در راستای خاتمه جنگی که هم به منطقه ما آسیب زد، هم باعث آسیب فراوان شد علیه ملت ایران و هم باعث خسران و شکست سنگین برای آغازکنندگان این تجاوز. مردم ایران به خوبی نشان دادند که در راه دفاع از کیان ایران و در راه صیانت از عزت و استقلال و حاکمیت ملیشان، از هیچ تلاشی فروگذار نمیکنند و لذا ما باید ببینیم که مسیر آینده به چه سمت و سویی خواهد رفت.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسشی درباره مباحث اقتصادی مطرح شده در تفاهنامه اسلامآباد و اینکه چه عاید ایران خواهد شد، گفت:
آزاد شدن اموال مسدود شده یا محدود شده ایران، در کنار موضوع بازسازی خسارات، دو موضوع مهم از حیث اقتصادی است و طرف آمریکایی متعهد میشود که در هر دو مورد اقداماتی را انجام بدهد. موضوع در دسترس قرار گرفتن اموال مسدود شده ایران، به عنوان حق ایران، نه به عنوان اینکه قرار است طرف آمریکایی پولی را به ایران بدهد، موضوع بسیار مهمی است و تدابیر لازم در این زمینه اندیشیده شده است. مطالبه خسارت یکی از مطالبات به حق مردم ایران بوده، به خاطر اینکه این جنگ، یک جنگ غیرقانونی بوده و در حین جنگ هم جنایات جنگی متعددی ارتکاب یافته است. همه اینها را ما مطالبه خواهیم کرد، به مطالبهگری ادامه خواهیم داد و در این یادداشت تفاهم هم به آن پرداخته شده است. یک نکته دیگر که مهم است، بحث تحریمهاست که این هم یکی از موضوعات ثابت دستور کار ما در هر مذاکره با طرف آمریکایی در سالهای اخیر بوده است. بر اساس این یادداشت تفاهم، طرف آمریکایی به رفع همه تحریمها، اعم از ثانویه و اولیه موظف میشود و تحریمهای شورای امنیت، قطعنامههای ذیربط شورای حکام آژانس. این موضوع، در کنار مباحث مرتبط با بحث هستهای، عنوانهایی است که در فردای امضای یادداشت تفاهم قرار است در موردش صحبت بشود و ظرف مدت ۶۰ روز در مورد آن تفاهم ایجاد شود. این در واقع شالوده اصلی مباحث اقتصادی این یادداشت تفاهم است. به این باید اضافه بکنیم مباحث مربوط به اسقاطیهای مرتبط با فروش نفت ایران، مشتقات نفتی و پتروشیمی که به محض امضای یادداشت تفاهم، که قرار است روز جمعه انجام شود، باید این اتفاق بیفتد و ایران بتواند بدون هیچ مانع و مشکلی، کار فروش نفت و محصولات پتروشیمی و مشتقات نفتی را انجام بدهد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی در مورد اختلافات ادعای میان رئیس جمهور آمریکا و نخستوزیر اسرائیل و اثر چنین اختلافاتی بر نحوه اجرای تفاهمنامه پایان جنگ توضیح داد:
به هر حال همه میتوانند تشخیص بدهند که رژیم صهیونیستی به هیچ عنوان طالب صلح و آرامش در منطقهٔ ما نیست. سوابق عملی رژیم صهیونیستی نشان میدهد که با هر نشانهای و با هر تحولی که ممکن است در منطقهٔ ما اندکی صلح، ثبات و آرامش ایجاد بکند، معارض است؛ این موضوع را بارها نشان داده است. آن چیزی که برای ما مهم است، تعهد آمریکا به قول و قراری است که طبق این یادداشت تفاهم گذاشته است. مردم منطقهٔ ما هیچوقت نمیپذیرند که رژیم صهیونیستی اقدامی را بدون هماهنگی و همکاری قبلی یا بعدی آمریکا انجام دهد؛ لذا آمریکا متعهد، موظف و مسئول است تعهداتی را که طبق این یادداشت تفاهم به آن ملزم شده است، انجام دهد.قاعدتاً هر نقض عهدی که از طرف سایر بازیگران و سایر متحدین آمریکا در منطقه صورت بگیرد، مسئولیت آن نیز بر عهدهٔ طرف آمریکایی خواهد بود.
